Từ người phụ nữ đạp xe bán nước mắm dạo đến nữ nông dân làm giàu từ hương vị biển quê
(Cổng ĐT HND) - Có những hành trình khởi nghiệp không bắt đầu bằng nguồn vốn lớn hay những kế hoạch kinh doanh bài bản, mà được khởi nguồn từ sự nhọc nhằn, ý chí không đầu hàng trước khó khăn và khát vọng giữ gìn nghề truyền thống của quê hương. Hành trình của chị Lê Thị Liễu, hội viên nông dân tổ dân phố Đông Hải, phường Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa là một câu chuyện như thế.
Nước mắm Dũng Liễu luôn giữ gìn phương pháp ủ chượp truyền thống - nét đặc trưng của nghề làm nước mắm vùng biển Thanh Hóa
Hơn hai mươi năm trước, hình ảnh người phụ nữ cần mẫn đạp chiếc xe cũ chở những chai nước mắm, những hũ mắm tôm, mắm tép rong ruổi khắp các vùng quê xứ Thanh để chào bán đã trở nên quen thuộc với nhiều người dân. Ít ai ngờ rằng, từ những chuyến bán hàng giản dị ấy, chị đã gây dựng nên một cơ sở chế biến hải sản có tổng vốn đầu tư trên 20 tỷ đồng, tạo việc làm cho khoảng 80 lao động và sở hữu 7 sản phẩm OCOP mang thương hiệu Dũng Liễu.
Sinh ra và lớn lên ở vùng biển Thanh Hóa - nơi có truyền thống hàng trăm năm làm nước mắm và chế biến hải sản - chị Liễu sớm gắn bó với mùi vị mặn mòi của biển. Cuộc sống của gia đình phụ thuộc vào nghề thu mua, buôn bán hải sản. Những năm đầu thập niên 2000, khi các sản phẩm nước mắm công nghiệp bắt đầu xuất hiện ngày càng nhiều với mẫu mã bắt mắt, giá thành rẻ, nghề làm mắm truyền thống đứng trước không ít khó khăn. Gia đình chị cũng chỉ có một cửa hàng nhỏ bán đồ khô và các loại mắm, thu nhập bấp bênh, đồng vốn ít ỏi.
Bước ngoặt đến vào năm 2003 sau một vụ moi được mùa. Hôm ấy, chị thu mua được lượng lớn cá cơm và moi tươi để giao cho đại lý. Thế nhưng trời bất ngờ đổ mưa, hàng chưa kịp xuất, nếu để qua đêm sẽ hư hỏng, đồng nghĩa với việc mất trắng số vốn tích góp. "Cái khó ló cái khôn", bằng kinh nghiệm làm mắm của gia đình, chị quyết định giữ lại toàn bộ số nguyên liệu để ủ chượp. Mẻ nước mắm đầu tiên thành công ngoài mong đợi. Từ đó, tuần nào chị cũng dành một phần nguyên liệu để làm nước mắm, mắm tôm, mắm tép và các loại mắm truyền thống.
Làm được sản phẩm nhưng bài toán đầu ra lại tiếp tục đặt ra. Không đủ vốn để lưu kho chờ bán, cũng không có hệ thống phân phối, chị lựa chọn cách làm mà ít người dám nghĩ tới: đạp xe mang từng chai nước mắm đi bán dạo. Chị đến từng gia đình, từng cửa hàng tạp hóa, kiên trì giới thiệu sản phẩm, thậm chí để khách sử dụng trước rồi mới thu tiền khi họ thật sự hài lòng.
Những chuyến xe đạp rong ruổi khắp các vùng quê đã giúp chị hiểu rõ hơn nhu cầu của người tiêu dùng. Chất lượng sản phẩm cùng sự chân thành đã dần chinh phục khách hàng. Người này giới thiệu người kia, sản phẩm của chị ngày càng được biết đến nhiều hơn, mở ra cơ hội phát triển bền vững.
Có được chỗ đứng trên thị trường, chị Liễu tiếp tục lựa chọn con đường phát triển bằng chất lượng thay vì chạy theo số lượng. Với phương châm "lấy ngắn nuôi dài", chị tích lũy vốn, mạnh dạn vay thêm ngân hàng để đầu tư máy sấy hải sản, kho đông lạnh, hệ thống bể ngâm ủ, dây chuyền chế biến và đóng gói hiện đại. Không chỉ giữ gìn phương pháp ủ chượp truyền thống - nét đặc trưng của nghề làm nước mắm vùng biển Thanh Hóa - chị còn từng bước ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.
Từ năm 2018 đến năm 2025, chị đầu tư hơn 2 tỷ đồng đổi mới công nghệ, xây dựng khu chiết rót, đóng gói riêng biệt, cải tiến bao bì, mẫu mã sản phẩm và đầu tư hệ thống máy móc hiện đại. Đặc biệt, cơ sở đã áp dụng hệ thống phân tích mối nguy và kiểm soát điểm tới hạn (HACCP), đồng thời được cấp chứng nhận an toàn thực phẩm FSSC 22000. Đây là nền tảng quan trọng giúp sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về chất lượng và an toàn thực phẩm.
Song song với đổi mới công nghệ là chiến lược mở rộng thị trường. Ngoài hệ thống phân phối truyền thống, chị tích cực quảng bá sản phẩm trên các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội và kết nối với nhiều hệ thống bán lẻ, siêu thị trong và ngoài tỉnh.
Đến nay, cơ sở của chị có khu chế biến và kho đông lạnh, khu ngâm ủ nước mắm, khu trưng bày giới thiệu sản phẩm và khu dịch vụ ẩm thực với quy mô ngày càng hoàn thiện. Thị trường tiêu thụ không chỉ trong nước mà còn từng bước mở rộng ra nước ngoài. Nhờ sự bền bỉ và quyết tâm không ngừng đổi mới, thương hiệu Dũng Liễu hiện có 7 sản phẩm OCOP gồm nước mắm cốt cá cơm, mắm tôm, mắm tép, cá cơm khô, moi khô, mực khô và sứa khô. Đây đều là những sản phẩm mang đậm hương vị truyền thống của vùng biển Thanh Hóa, được người tiêu dùng đánh giá cao.
Dũng Liễu hiện có 7 sản phẩm OCOP gồm nước mắm cốt cá cơm, mắm tôm, mắm tép, cá cơm khô, moi khô, mực khô và sứa khô
Hiện nay, cơ sở của chị tạo việc làm cho khoảng 80 lao động, trong đó có 10 lao động thường xuyên và khoảng 70 lao động thời vụ, với mức thu nhập từ 8 đến 10 triệu đồng mỗi tháng. Giai đoạn 2020-2025, lợi nhuận bình quân đạt khoảng 2,4 tỷ đồng mỗi năm, góp phần nâng cao đời sống gia đình và tạo nguồn lực tiếp tục đầu tư mở rộng sản xuất.
Không chỉ làm giàu cho bản thân, chị Liễu luôn tâm niệm người nông dân thành công phải biết chia sẻ với cộng đồng. Nhiều năm qua, chị đã hỗ trợ hơn 50 hộ dân trong địa phương vay vốn không tính lãi với tổng số tiền trên 400 triệu đồng để đầu tư ngư lưới cụ, phát triển sản xuất và tạo việc làm cho từ 50 đến 60 lao động thời vụ. Gia đình chị cũng tích cực tham gia các hoạt động an sinh xã hội, các chương trình do Hội Nông dân và địa phương phát động. Từ năm 2020 đến nay, bình quân mỗi năm chị dành từ 100 đến 150 triệu đồng cho các hoạt động thiện nguyện, góp phần chăm lo những hoàn cảnh khó khăn và xây dựng cộng đồng.
Nhìn lại chặng đường đã qua, chị Liễu cho rằng thành công hôm nay không chỉ đến từ sự nỗ lực của bản thân mà còn nhờ sự đồng hành của các cấp ủy, chính quyền và tổ chức Hội Nông dân trong việc tạo điều kiện về đất đai, tiếp cận vốn và các chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất.
Sản phẩm của Dũng Liệu không chỉ tiêu thụ trong nước mà còn từng bước mở rộng ra nước ngoài.
Dù đã có cơ sở sản xuất quy mô lớn, chị vẫn luôn giữ nguyên sự giản dị của người phụ nữ vùng biển năm nào. Với chị, mỗi giọt nước mắm không chỉ là một sản phẩm hàng hóa mà còn là kết tinh của mồ hôi người lao động, của truyền thống quê hương và niềm tự hào về nghề làm mắm đã được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Từ người phụ nữ đạp xe bán nước mắm dạo đến nữ nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi tiêu biểu, hành trình của chị Lê Thị Liễu là minh chứng sinh động cho ý chí vượt khó, tinh thần dám nghĩ, dám làm của người nông dân Việt Nam trong thời kỳ mới. Câu chuyện ấy không chỉ truyền cảm hứng về khát vọng làm giàu chính đáng mà còn khẳng định rằng, nếu biết gìn giữ giá trị truyền thống, mạnh dạn đổi mới và kiên trì theo đuổi mục tiêu, những sản phẩm mang hồn cốt quê hương hoàn toàn có thể vươn xa, góp phần nâng tầm thương hiệu nông sản Việt trên thị trường trong và ngoài nước.