Chi hội trưởng nông dân ở Quảng Ninh trồng nhãn ra quả ngọt lịm, chín sớm hơn một tháng
Nhờ làm chủ kỹ thuật, chị Khổng Thị Hương - Chi hội trưởng Chi hội Nông dân khu phố Tràng An 2 (phường Bình Khê, tỉnh Quảng Ninh) đã thành công "ép" vườn nhãn chín sớm một tháng, bỏ túi khoảng 60 triệu đồng/vụ.
Vườn nhãn sai trĩu quả của chị Khổng Thị Hương – Chi hội trưởng nông dân khu Tràng An 2 (phường Bình Khê, tỉnh Quảng Ninh). Ảnh: Bùi My
Bí quyết trồng nhãn chín sớm 1 tháng
Đầu tháng 7, trong khi vườn nhãn ở nhiều nơi mới bắt đầu vào mùa, thì vườn nhãn của chị Khổng Thị Hương – Chi hội trưởng nông dân khu Tràng An 2 (phường Bình Khê, tỉnh Quảng Ninh) đã sắp thu hoạch xong.
Vườn nhãn của chị Hương chỉ còn vài cây chờ thu hái nốt, nhưng khắp nơi vẫn ngập hương nhãn chín thoang thoảng. Dẫn chúng tôi đi thăm khu vườn hơn 50 cây nhãn, chị Hương thoăn thoắt hái những chùm nhãn chín vàng, mọng nước để mời khách.
Bóc lớp vỏ mỏng, quả nhãn lộ ra phần cùi dày, róc hạt, ăn có vị ngọt lịm. Đây là thành quả nhờ việc đầu tư ghép toàn bộ vườn nhãn hơn 50 cây với giống nhãn đường của Hưng Yên.
Chị Hương cho biết, trước khi trồng nhãn như hiện nay, chị có kinh nghiệm hơn chục năm nuôi lợn. Giai đoạn 2011 - 2012, việc chăn nuôi thuận lợi giúp chị mở rộng quy mô đàn lợn lên đến quy mô hàng trăm con.
Thế nhưng, cơn bão dịch tả lợn châu Phi ập đến vào năm 2019 đã xóa sạch mọi thành quả của gia đình chị. Toàn bộ trang trại với gần 200 con lợn thịt và khoảng 50 con lợn nái buộc phải tiêu hủy hoàn toàn, chuồng trại trắng băng. Không bỏ cuộc, đến năm 2021, chị Hương quyết tâm tái đàn nhưng dịch bệnh lại một lần nữa ghé thăm.
Thiệt hại nặng sau hai lần dịch bệnh, chị Hương phá bỏ khu chuồng lợn cũ, chuyển sang trồng nhãn và vải.
Nhận thấy giống nhãn cũ không còn hiệu quả, chị Hương quyết định ghép mắt giống nhãn đường Hưng Yên. Nhờ gốc mẹ khỏe mạnh, lại được chăm sóc đúng kỹ thuật, những cây nhãn ghép sinh trưởng và phát triển rất tốt. Chị còn cắt tỉa gọn gàng, hạ thấp tán để tiện cho việc chăm sóc và thu hoạch.
Chỉ sau 2 năm ghép, vườn nhãn ghép của gia đình chị Hương đã bắt đầu cho quả. Từ năm thứ 3 trở đi, vườn nhãn cho thu hoạch với năng suất ổn định và mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội hơn hẳn so với giống nhãn cũ.
Chị Hương cho hay, trồng nhãn nhàn hơn trồng vải rất nhiều. Nếu như trồng vải đòi hỏi phải phun thuốc từ 14 - 15 lần/vụ thì trồng nhãn chỉ cần khoảng 5 lần. Dù giá vải cũng khá cao, khoảng 30.000 – 40.000 đồng/kg, nhưng chỉ cần vải bị sâu cuống thì rẻ mấy cũng không ai mua. Do đó, chị Hương chọn nhãn làm cây trồng chủ lực, đồng thời học hỏi, làm chủ kỹ thuật chăm sóc, điều khiển cây nhãn ra hoa theo ý muốn.
Nhờ bí kíp này, vườn nhãn của gia đình chị Hương chín sớm hơn 1 tháng so với các vườn nhãn khác. Vụ nhãn này, vườn nhãn của gia đình chị bắt đầu thu hái từ ngày 10/6 - 15/6, với giá bán đầu mùa khoảng 40.000 - 50.000 đồng/kg.
Lợi thế chín sớm này giúp chị Hương có lợi nhuận cao, tránh tình trạng được mùa rớt giá. Với sản lượng đạt khoảng 1,5 tấn mỗi năm, vườn nhãn đường mang lại cho gia đình chị Hương khoảng 60 triệu đồng/năm sau khi trừ hết chi phí.
Hướng tới nhân rộng mô hình trồng nhãn đường
Chị Hương chia sẻ, người trồng cần “canh” chuẩn thời điểm nhãn chín để thu hoạch. Để chất lượng quả nhãn ngon nhất, nhãn chín đến đâu liền hạ cành đến đó và chỉ kéo dài từ 5 - 7 ngày. Nếu quá 2 - 3 ngày, nhãn sẽ bị khô cùi, nhạt vị và giảm chất lượng. Những ngày cao điểm, chị Hương có thể thu hoạch và xuất bán từ 2 - 3 tạ nhãn.
Đánh giá về mô hình trồng nhãn đường của chị Khổng Thị Hương, bà Lã Thị Hường – Phó Chủ tịch Hội Nông dân phường Bình Khê cho biết, đây là một trong những mô hình tiêu biểu thể hiện tinh thần chủ động đổi mới trong sản xuất nông nghiệp của hội viên.
Việc mạnh dạn lai ghép giống nhãn đường trên các gốc nhãn truyền thống đã góp phần nâng cao chất lượng, giá trị sản phẩm, từ đó tăng thu nhập lên gấp nhiều lần. Đồng thời, mở ra hướng chuyển đổi giống cây trồng phù hợp với điều kiện sản xuất của địa phương, tạo cơ sở để nhiều hội viên tham khảo và học tập. Từ gia đình chị Hương, đã có 6 hộ gia đình khác trồng nhãn đường và năm 2026, tiếp tục định hướng nhân rộng ra toàn khu.
Điều đáng ghi nhận là chị Khổng Thị Hương không chỉ phát triển hiệu quả kinh tế gia đình mà còn luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm trên cương vị Chi hội trưởng Chi hội Nông dân khu Tràng An 2. Chị tích cực tuyên truyền chủ trương của Hội, chia sẻ kinh nghiệm sản xuất, khuyến khích hội viên mạnh dạn ứng dụng tiến bộ kỹ thuật và xây dựng các mô hình kinh tế phù hợp. Sự gương mẫu, trách nhiệm và tinh thần tiên phong của chị đã góp phần tạo sức lan tỏa tích cực trong phong trào nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi tại địa phương.
Hội Nông dân phường Bình Khê kỳ vọng mô hình trồng nhãn đường này sẽ tiếp tục được phát huy hiệu quả và nhân rộng. Qua đó góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo hướng bền vững và xây dựng tổ chức Hội ngày càng vững mạnh.