Nghề đan lưới của nông dân Đề Gi

Nghề làm lưới ở Đề Gi gắn bó với người nông dân lâu đời. Ban đầu chỉ là những lưới đánh cá bằng sợi cước hoặc sợi ni-lon độ bền thấp chỉ khai thác được 1 vài lần đi biển. Dần dần về sau, nông dân Đề Gi đã học hỏi và cải tiến lưới đánh cá mới, chất lượng tốt hơn để phục vụ khai thác nguồn lợi hải sản. Người làm nghề gọi đó là lưới xanh. Nông dân thôn An Quang Tây, An Quang Đông sống chủ yếu bằng nghề khai thác cá biển và nghề đan, buộc lưới khai thác. Lao động nam giới trong thôn ra khơi, người ở nhà đan lưới, vá, buộc lưới với những đôi tay của người thợ thoăn thoắt, nhịp nhàng. Ban đầu nghề đan lưới nơi đây chỉ để phục vụ người làng, nhưng giờ đây tấm lưới đã trở thành thương hiệu “Lưới xanh” Đề Gi.

 Lưới Xanh ở Đề Gi có hai loại lưới dùng để đánh bắt xa bờ và đánh gần bờ với kích thước mắt lưới khác nhau. Lưới đánh bắt xa bờ có cấu tạo từ 250 đến 450 mắt/m², cao từ 45-50m, dài đến 12km. Loại lưới này có thể đánh những loại cá to từ 3 đến 4 tạ, trong đó chủ yếu là cá ngừ; do vậy sợi lưới cứng và rất chắc chắn. Lưới đánh bắt gần bờ có 3 màng lưới; mỗi màng được thiết kế với kích thước lưới và mắt lưới khác nhau, do đó, lưới khai thác được nhiều loại cá ở các tầng nước khác nhau mà vẫn có độ cuốn không để lọt cá trong quá trình khai thác.

Hiện toàn xã có hơn 250 nông dân theo nghề đan vá lưới, với mức thu nhập trung bình 300.000đ/ngày. Nông dân Nguyễn Thị Hậu thôn An Quang Đông tâm sự: “Tôi sống nghề đan, vá lưới này gần 30 năm qua. Hiện nay, tôi ráp lưới được trả tiền công từ 300.000 đến 400.000 đồng/ngày. Mỗi tháng, sau khi trừ chi phí ăn, uống khi đi làm, tôi còn dư được khoảng 8 đến 9 triệu đồng. Trước khi làm nghề đan, vá lưới, cuộc sống gia đình tôi khó khăn lắm. Nhà có 3 khẩu, không có đất sản xuất. Hàng ngày, cả 2 vợ chồng tôi phải đi làm thuê, làm mướn để kiếm sống. Từ ngày tôi tham gia vào nghề vá lưới thì kinh tế của gia đình tôi từng bước ổn định hơn và hiện nay đã thoát được cảnh sống nghèo khó”.

Từ Đề Gi, nghề đan lưới và sử dụng lưới xanh trong khai thác đánh bắt hải sản đã lan ra các địa phương khác. Đến nay, mặc dù lưới xanh đã có mặt ở hầu khắp cả nước nhưng những mắt lưới xanh Đề Gi thường có đặc thù riêng biệt mà nơi khác khó có thể đan được. Lao động nam giới trong làng ra khơi, người ở nhà đan lưới, vá, buộc lưới với những đôi tay của người thợ thoăn thoắt, nhịp nhàng. Ban đầu nghề đan lưới nơi đây chỉ để phục vụ người làng, nhưng giờ đây tấm lưới đã trở thành thương hiệu “Lưới xanh” Đề Gi với sợi lưới cứng và chắc chắn nhưng vẫn đảm bảo không để lọt cá trong quá trình khai thác. Để đan được những cheo lưới đạt chất lượng như thế, ngoài việc phải chọn sợi lưới chuẩn, các tay đan cần phải nắm vững kỹ thuật, kiên trì và thật cẩn thận phải qua nhiều công đoạn. Tỷ mỉ từng khâu và sản xuất tấm lưới được đúc rút kinh nghiệm từ thực tiễn khai thác, áp dụng với từng loại đối tượng khai thác và sản xuất ra những tấm lưới rất bén cá.

Vào những ngày biển động, mưa nhiều, cá ít, những nông dân lại tranh thủ tu sửa lại ngư cụ, đó cũng là thời điểm người nông dân đan lưới Đề Gi làm không hết việc. Mỗi năm, Đề Gi xuất bán hàng trăm sản phẩm lưới. Nghề đan lưới đã trở thành một trong những nghề mang lại thu nhập chính cho những nông dân nữ nông nhàn nơi đây. Nông dân Đề Gi đan lưới bằng chính cái tâm của người đi biển. Bởi vậy mà lưới xanh Đề Gi đã theo nông dân vươn khắp mọi miền Tổ quốc./.