Vùng lúa chất lượng cao tại xã Yên Lãng

Lựa chọn giống chất lượng, kháng bệnh

Những năm gần đây, các giống lúa chất lượng cao như J02, TBR225, Đài thơm 8, VRN20, HD11 và nếp cái hoa vàng được nông dân Hà Nội gieo cấy. Các loại giống lúa này không chỉ đáp ứng yêu cầu về chất lượng gạo mà còn thích ứng tốt với điều kiện canh tác, có khả năng chống chịu sâu bệnh khá, giúp giảm chi phí đầu vào và nâng cao hiệu quả kinh tế.

Ông Lưu Bá Tiếp (xã Yên Lãng) cho biết, trong vụ xuân năm 2026, gia đình ông gieo cấy khoảng 3 sào lúa, trong đó gần 70% diện tích sử dụng các giống J02 và Bắc thơm số 8. Các giống lúa này sinh trưởng tốt, ít sâu bệnh nên giảm đáng kể lượng thuốc bảo vệ thực vật và chi phí chăm sóc. Năng suất của giống J02 đạt khoảng 6,7 tấn/ha/vụ; các giống Bắc thơm số 8 và TBR225 đạt khoảng 6,5 tấn/ha/vụ. Nhờ chất lượng gạo tốt và giá bán cao, sản xuất lúa Japonica cùng các giống lúa chất lượng cao giúp tăng giá trị từ 20 đến 30 triệu đồng/ha/năm so với các giống lúa thông thường.

Vụ xuân năm 2026, xã Dân Hòa gieo cấy 2.015,93ha lúa, đạt năng suất bình quân 66,4 tạ/ha, sản lượng ước khoảng 13.380 tấn. Cơ cấu giống chủ lực gồm các giống lúa chất lượng cao như Bắc thơm 7 KBL, TBR225, Thiên ưu 8, J02, TĐ25, Ngọc Nương 9 và các giống nếp.

Một nông dân ở xã Dân Hòa cho biết, bà con nông dân cấy các loại lúa này đều cho năng suất và chất lượng gao rất cao. Nhờ vậy mà giá gạo cao hơn nhiều so với các loại gạo thông thường trước kia.

Vụ mùa năm nay, xã Phú Xuyên gieo cấy 1.779,2ha lúa, tập trung vào các giống có năng suất, chất lượng cao như: Đài Thơm 8, TBR225, TBR89, VNR20, Dự Hương 8, Ngọc Nương 9, nếp 87, nếp 97, nếp cái hoa vàng và các giống lúa thảo dược.

Gạo là loại lương thực không thể thiếu đối với người dân, trước đây nhu cầu tiêu thụ làm sao để no, chứ không phải để ngon. Bây giờ nhờ áp dụng khoa học công nghệ trong lai tạo giống, chúng ta đã lai tạo thành công nhiều giống lúa có chất lượng cao.

Gieo trồng các giống lúa có chất lượng cao, là cơ sở quan trọng để nâng cao chất lượng hạt gạo, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng và từng bước phát triển sản xuất hàng hóa quy mô lớn. Cùng với việc chuyển đổi giống, Hà Nội cũng đẩy mạnh áp dụng quy trình sản xuất theo hướng an toàn, VietGAP và hữu cơ.

Sản xuất theo hướng an toàn và hữu cơ

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, diện tích các giống lúa chất lượng cao, lúa nếp và các giống lúa thuần năng suất cao trên địa bàn thành phố tiếp tục được mở rộng, thành phố còn nhân rộng các mô hình sản xuất lúa chất lượng cao theo tiêu chuẩn an toàn, VietGAP kết hợp liên kết tiêu thụ sản phẩm mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn khoảng 4,3 triệu đồng/ha/vụ, tương đương tăng 15-20% so với phương thức sản xuất thông thường trên cùng một giống lúa.

Để tiếp tục mở rộng diện tích các giống lúa chất lượng cao, các ngành chức năng cần thường xuyên hỗ trợ hợp tác xã mở các lớp hướng dẫn người dân áp dụng quy trình canh tác tiên tiến như SRI; sử dụng phân bón tổng hợp, phân bón hữu cơ hợp lý; ưu tiên thuốc bảo vệ thực vật sinh học và thực hiện nguyên tắc “4 đúng”, nâng cao năng suất, chất lượng, đồng thời bảo đảm an toàn cho môi trường. Bên cạnh đó, cần khuyến khích doanh nghiệp đầu tư các cơ sở sấy, bảo quản, chế biến gạo tại vùng nguyên liệu, đồng thời tăng cường liên kết bao tiêu sản phẩm ngay từ đầu vụ để nông dân yên tâm sản xuất, hạn chế tình trạng “được mùa mất giá”.

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Mạnh Phương cho biết, thời gian tới, Sở sẽ phối hợp với các địa phương tổ chức lại sản xuất; tăng cường đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực cho nông dân, tổ hợp tác, hợp tác xã và doanh nghiệp; đầu tư nâng cấp hạ tầng tại các vùng chuyên canh lúa; đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong sản xuất. Cùng với việc duy trì ổn định diện tích đất lúa nhằm bảo đảm an ninh lương thực, thành phố sẽ tiếp tục chuyển đổi những vùng đất lúa thường xuyên thiếu nước tưới hoặc sản xuất kém hiệu quả sang các loại cây trồng phù hợp hơn; đồng thời tăng cường xúc tiến thương mại, phát triển liên kết sản xuất và tiêu thụ nhằm nâng cao giá trị chuỗi ngành hàng lúa gạo.

Việc triển khai đồng bộ các giải pháp từ chuyển đổi giống, đổi mới quy trình sản xuất, phát triển vùng chuyên canh, đầu tư chế biến đến mở rộng thị trường đang tạo động lực để ngành lúa gạo Hà Nội chuyển từ mục tiêu tăng sản lượng sang nâng cao chất lượng và giá trị gia tăng. Đây cũng là hướng đi phù hợp để xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, xanh, bền vững, góp phần nâng cao thu nhập cho người trồng lúa và khẳng định vị thế của hạt gạo Thủ đô trên thị trường trong nước và quốc tế.