Còn khó khăn khi duy trì mã số vùng trồng

Tỉnh Lâm Đồng sau sắp xếp có không gian sản xuất rất rộng với điều kiện sinh thái đa dạng, hình thành các vùng sản xuất hàng hóa quy mô lớn như rau, hoa, cà phê, chè, cây ăn quả, sầu riêng, thanh long và nhiều sản phẩm nông nghiệp khác.

Tính đến tháng 8/2026 toàn tỉnh có 109.500 ha sản xuất nông nghiệp công nghệ cao (trong đó có khoảng 1.400 ha ứng dụng nông nghiệp thông minh).

Hiện, toàn tỉnh Lâm Đồng đã cấp được 1.596 mã số vùng trồng các loại cây trồng với tổng diện tích hơn 59.500 ha và 595 mã số cơ sở đóng gói các loại nông sản với tổng diện tích nhà xưởng 732.818 m2.

Đặc biệt, tỉnh Lâm Đồng có khoảng 508 cơ sở sơ chế, đóng gói nông sản với tổng công suất trên 1,53 triệu tấn/năm; tỷ lệ sản lượng rau, trái cây qua chế biến đạt khoảng 24,9%.

Điều này mở ra dư địa lớn để nâng cao giá trị, kéo dài thời gian bảo quản và giảm áp lực tiêu thụ trong thời điểm thu hoạch rộ.

Mặc dù có nhiều dư địa để xây dựng, phát triển mã số vùng trồng, mã số đóng gói nông sản tại Lâm Đồng nhưng theo nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã trên địa bàn cho rằng, việc duy trì hai loại mã số trên vẫn còn gặp khó khăn.

Vì vậy, doanh nghiệp cho rằng việc cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói đã khó thì việc duy trì càng khó hơn.

Tại xã Bảo Lâm 2 (tỉnh Lâm Đồng), Công ty TNHH Thương mại Sản xuất Long Thủy đã xây dựng được vùng nguyên liệu, liên kết với các hộ dân, tổ hợp tác và hợp tác xã tại những vùng trồng sầu riêng trọng điểm như Bảo Lâm, Cát Tiên, Đạ Tẻh, Đạ Huoai, Di Linh và Bảo Lộc.

Doanh nghiệp này cũng đã được cấp 16 mã số vùng trồng với diện tích 850 ha, cùng 3 mã số cơ sở đóng gói được phía Trung Quốc phê duyệt, gồm 2 mã đóng gói trái tươi và 1 mã múi cấp đông. Tuy nhiên, việc duy trì các mã số trên còn gặp nhiều khó khăn, thách thức.

“Việc không tuân thủ đồng bộ quy trình sản xuất có thể ảnh hưởng đến chất lượng trái sầu riêng, gây khó khăn cho công tác kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và bảo đảm các yêu cầu về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc phục vụ xuất khẩu. Đây cũng là vấn đề cần được quan tâm trong quá trình quản lý, giám sát và duy trì chất lượng vùng nguyên liệu.

Ngoài ra, chất lượng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật lưu thông trên thị trường cũng là vấn đề khiến doanh nghiệp và người dân lo ngại.

Vật tư nông nghiệp được bày bán tràn lan, trong khi doanh nghiệp và người sản xuất gặp khó khăn trong việc nhận biết sản phẩm đạt chất lượng hay kém chất lượng.

Điều này gây trở ngại cho việc lựa chọn vật tư đầu vào, ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất và công tác kiểm soát chất lượng nông sản”, đại diện Công ty TNHH Long Thuỷ thông tin.

Làm sao để duy trì mã số vùng trồng ổn định?

Trong khi đó, ông Nguyễn Thanh Sơn – Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc HTX Nông nghiệp Đạ M’Ri (thôn 6, xã Đạ Huoai 2, tỉnh Lâm Đồng) cho rằng, để trái sầu riêng được xuất khẩu chính ngạch qua Trung Quốc, thì việc hợp tác liên kết giữa mã vùng trồng và mã cơ sở đóng gói sẽ tạo ra sản phẩm đảm bảo chất lượng đạt theo yêu cầu nước nhập khẩu, trong đó việc tổ chức sản xuất để duy trì mã vùng trồng và kiểm soát chất lượng nông sản là rất quan trọng.

Chính vì vậy, HTX Nông nghiệp Đạ M’Ri đã luôn chú trọng trong việc liên kết và hợp tác với các doanh nghiệp cùng với Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Trung tâm Khuyến nông tỉnh, căn cứ nhu cầu phát triển của từng giai đoạn của cây trồng, để tổ chức các buổi tập huấn, hội thảo kỹ thuật chăm sóc phòng trừ sâu bệnh hại trên cây trồng.

“Các buổi tuyên truyền, tập huấn có các chủ đề như: Chăm sóc cây sầu riêng theo hướng hữu cơ, sử dụng các sản phẩm cải tạo đất có tính bền vững; Chăm sóc cây sầu riêng theo hướng hữu cơ, sử dụng các sản phẩm được chiết xuất từ hữu cơ, giúp cho cây phát triển có tính bền vững; Ứng dụng công nghệ cảm biến đất. Chia sẻ giải pháp chuyển đổi số trong nông nghiệp và giới thiệu thiết bị đo đất thông minh Enfarm đã giúp cho người dân trồng sầu riêng tiếp thu và áp dụng làm theo.

Ngoài ra, HTX cũng hợp tác, liên kết và hợp đồng với các doanh nghiệp có uy tín, cung cấp phân bón, thuốc bảo vệ thực vật phục vụ theo nhu cầu của các thành viên và phối hợp xây dựng các mô hình vườn sầu riêng thử nghiệm trình diễn canh tác theo hướng hữu cơ bền vững.

Từ đó, được rất nhiều nông dân trong và ngoài địa phương tới tham quan, học tập làm theo”, ông Nguyễn Thanh Sơn chia sẻ.

Công ty TNHH Thương mại Sản xuất Long Thủy cũng cho rằng, để duy trì mã số vùng trồng, phát triển ngành hàng sầu riêng thì cần tăng cường công tác tập huấn, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc sầu riêng cho người dân, đặc biệt là các hộ tham gia vùng trồng phục vụ xuất khẩu.

Bên cạnh đó, xây dựng quy trình chăm sóc sầu riêng hiệu quả, tiết giảm chi phí sản xuất trước tình hình giá phân bón và thuốc bảo vệ thực vật tăng cao.

Doanh nghiệp đề xuất cơ quan chuyên môn nghiên cứu, xây dựng và chuyển giao quy trình chăm sóc sầu riêng phù hợp với điều kiện sản xuất tại địa phương.

Công ty TNHH Thương mại Sản xuất Long Thủy cũng kiến nghị các cơ quan chức năng quan tâm kiểm tra, kiểm soát chất lượng vật tư nông nghiệp, bảo đảm sản phẩm lưu thông trên thị trường đáp ứng các yêu cầu về chất lượng và phù hợp với thông tin đã đăng ký của nhà sản xuất.

Việc tăng cường kiểm soát thị trường sẽ góp phần bảo vệ quyền lợi người sản xuất, hạn chế nguy cơ sử dụng vật tư không bảo đảm chất lượng, đồng thời hỗ trợ nâng cao chất lượng nông sản và hiệu quả quản lý vùng trồng.